Modern çağın en görünmez krizlerinden biri, anne babaların iyi niyetle ama farkında olmadan çocuklarına yüklediği ağır sorumluluklardır. Oysa gelişim psikolojisinin açıkça ortaya koyduğu bir gerçek vardır: Çocuk, kendi yaşının taşıyabileceği kadar yükle büyür; fazlası onu olgunlaştırmaz, aksine kırılganlaştırır.

Her çocuk, kendi varoluşunu keşfetmek için zamana ve güvenli bir alana ihtiyaç duyar. Ancak ebeveynin kendi hayallerini, kendi eksik kalmışlıklarını çocuğun geleceğine projekte etmesi, çocuğu bir birey olmaktan çıkarıp bir “taşıyıcıya” dönüştürür. Bu durum, çocukta derin bir kaygı, yetersizlik hissi ve içsel çatışma doğurur. Çünkü çocuk, sevilmek ile beklentiyi karşılamak arasında sıkışır.

Oysa sağlıklı bir gelişim, baskıyla değil bağ kurmakla mümkündür. İletişimin açık olduğu, duyguların bastırılmadığı ve çocuğun kendini ifade edebildiği bir aile ortamı, onun ruhsal dayanıklılığını inşa eder. Anne babanın birbirine gösterdiği saygı, çocuğun dünyasında “güven” duygusunun temelini oluşturur. Tam tersine, sürekli çatışma ve görünür ya da örtük şiddet, çocuğun zihninde derin izler bırakır.

Sorumluluk mu, baskı mı?

Unutulmamalıdır ki şiddet sadece fiziksel değildir; sözcüklerle kurulan baskı, beklentiyle örülen duvarlar ve sevgiyi koşullara bağlayan tutumlar da birer psikolojik şiddettir.

Çocuğu yönlendirmek ile onu şekillendirmeye çalışmak arasında ince ama hayati bir fark vardır. İlki rehberliktir, ikincisi ise müdahale. Ve müdahale arttıkça, çocuğun iç sesi kısılır.

Gelecek, itaat eden değil düşünebilen; korkan değil anlayan; bastırılmış değil kendini gerçekleştirebilen bireylerle inşa edilecektir. Bu yüzden çocuklara bırakılacak en büyük miras; baskı değil denge, korku değil güven, yönlendirme değil anlayıştır.